در طول روز، انسان‌ها برای رفع نیازهای بدن خود، انواع مواد غذایی مختلف را مصرف می‌کنند. این مواد غذایی از دهان وارد معده شده و سپس از آن‌جا به روده کوچک و روده بزرگ می‌رود و در نهایت تخلیه خواهد شد. معمولاً روده‌ها در هر روز، ۳ دفعه و یا حداقل روزی یک دفعه باید تخلیه شوند. چنانچه تخلیه روده‌ها به سختی و با درد همراه شود، فرد به یبوست دچار شده است. یبوست در واقع یکی از مشکلات شایع گوارشی است که در اثر کند و کمتر شدن حرکات روده به وجود می‌آید. در نتیجه این بیماری، انواع دیگر بیماری‌ها نیز در بدن به وجود می‌آیند. در این مقاله از یخ پد به به بیان دلایل یبوست و درمان آن پرداخته شده و به طور کامل عوارض این بیماری بررسی می‌شود.

یبوست چیست؟

یبوست (constipation) از رایج‌ترین مشکلات گوارشی بوده که ممکن است در اثر بیماری گوارشی دیگری به وجود آید. در یبوست حرکات روده سخت‌تر و کندتر خواهد شد. شروع دستگاه گوارش از دهان بوده و به مقعد ختم می‌شود. این دستگاه مسئولیت هضم و جذب مواد مغذی را بر عهده داشته و مواد زاید باقی‌ مانده از مواد غذایی را نیز دفع می‌کند.

روده بزرگ از اجزای انتهایی دستگاه گوارش بوده که جذب آب از مواد هضم شده را برعهده دارد. در این حالت، مدفوع از حالت مایع به جامد تغییر شکل می‌دهد. هرچه مواد هضم شده، مدت زمان طولانی‌تری در روده بزرگ بمانند، به علت جذب آب بیشتر، مدفوع سفت‌تر شده و یبوست ایجاد می‌شود. به طور کلی، نیاز به دفع مدفوع در هر فرد متفاوت بوده و به شرایط بدنی او بستگی دارد. در برخی از افراد، ۳ دفعه در روز نیاز به دفع مدفوع خواهد بود. این در حالی است که برخی دیگر ممکن است تنها چندبار در هفته این نیاز را احساس کنند. باید توجه داشت که اگر در فردی، بیش از ۳ روز روده‌ها تخلیه را انجام ندهند، در فرآیند دفع مشکل ایجاد شده و مدفوع سفت می‌شود.

دلایل یبوست و درمان آن

با توجه به نظر بسیاری از پزشکان و متخصصان دستگاه گوارش، یبوست جزو شایع‌ترین بیماری‌ها در دنیا بوده که میلیون‌ها نفر به آن مبتلا هستند. در واقع دو عامل اصلی که در این میان بیشترین تأثیر را بر ابتلا به یبوست دارند، شامل سبک زندگی و تغذیه می‌شود. از دلایل یبوست و درمان آن که در ادامه گفته می‌شود، می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

یبوست چیست

  • کم آب و دهیدراته شدن بدن
  • رژیم غذایی فاقد سبزیجات و فیبر
  • میزان تحرک بسیار کم و پایین
  • مصرف غیرمتعادل شیر و انواع لبنیات
  • مصرف بیش از اندازه غذاهای چرب و فست‌ فود
  • یبوست می‌تواند جزو عوارض مصرف برخی از داروها باشد.
  • تغییرات زندگی و آب‌وهوایی مانند سفر کردن
  • اختلالات عصبی مانند مولتیپل اسکلروزیس (MS) و پارکینسون
  • استفاده بیش از حد ملین‌ها، در نهایت منجر به یبوست می‌شود.
  • سکته مغزی می‌تواند منجر به یبوست شود.
  • یبوست از عوارض بیماری سندروم روده تحریک‌پذیر است.
  • بارداری می‌تواند عاملی برای یبوست باشد.
  • یبوست می‌تواند در نتیجه مصرف برخی از داروها ایجاد شود.
  • به تعویق انداختن دستشویی و دفع مدفوع
  • انواع اختلالات روانی مانند افسردگی، استرس، اضطراب و غیره
  • کم کاری تیروئید منجر به یبوست می‌شود.
  • دیابت و قند خون

انواع درمان یبوست

افراد زیادی هستند که به یبوست خود بی‌توجه هستند و درمان بیماری را جدی نمی‌گیرند. دلایل یبوست و درمان آن برخلاف سایر دیگر بیماری‌های گوارشی، سخت نبوده و گاهاً نیاز به مراجعه به پزشک نخواهد بود. به طور کلی می‌توان برای درمان از دو روش خانگی و دارویی استفاده کرد به شرح زیر هستند.

۱. روش خانگی درمان یبوست

از بهترین و سالم‌ترین روش‌ها برای درمان یبوست، درمان‌های خانگی هستند. این روش‌ بر پایه‌ی مواد طبیعی و سنتی بوده و تلفیقی از رفتار و خوراک صحیح است. از جمله این روش‌ها می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • نوشیدن آب فراوان
  • نوشیدن مایعات ولرم و گرم
  • مصرف زیاد سبزیجات و میوه‌ها به علت داشتن فیبر بالا
  • مصرف آلو، انجیر، گلابی و سیب
  • مصرف آب هویج، آب آلو و آب آلوئه ورا
  • مصرف دمنوش گیاهی گلسرخ
  • مصرف انواع محصولات پروبیوتیک

۲. روش دارویی درمان یبوست

در یبوست‌های شدید، برخی از افراد علاوه بر استفاده از روش‌های درمان خانگی، از روش دارویی نیز برای بهبودی بیماری استفاده می‌کنند. در حال حاضر مکمل‌ها و قرص‌های وجود دارد که حرکات روده را افزایش داده و موجب کاهش علائم یبوست در بیمار می‌شود. البته مصرف این داروها باید تحت نظر پزشک صورت گیرد. انواع این داروهای درمانی شامل موارد زیر می‌شوند.

انواع ملین‌ها

  • مکمل‌های فیبر Konsyl: این مکمل باید با آب فراوان استفاده شود و موجب رفع دلایل یبوست و درمان آن می‌شود.
  • اسموتیک‌ها: این داروها مانند Miralax به مایعات کمک می‌کنند تا حرکت راحت‌تری در روده داشته باشند.
  • داروهای محرکی که موجب انقباضات رتیمیک در روده می‌شوند نظیر Dulcolax
  • انواع نرم‌ کننده مدفوع مانند Surfak

در سایت یخ پد نیز می‌توانید، مقالات بیشتری در رابطه با این بیماری و دیگر بیماری‌ها را یافت کنید و با مطالعه آن‌ها، اطلاعات خوبی در زمینه بیماری‌های مختلف بدست آورید.